Категорија: Анализа

Милиони за истите грешки: Како институциите го празнат буџетот со изгубени спорови

Државните институции во Северна Македонија исплатиле најмалку 3,97 милијарди денари, или околу 64,6 милиони евра, поради работни спорови во периодот од 2020 до 2025 година. Речиси половина од сметката не била основен долг кон вработените, туку камати, судски и извршни трошоци, покажува ревизијата на Државниот завод за ревизија. Основниот долг изнесувал 2,05 милијарди денари. Дополнителните трошоци достигнале уште 1,92 милијарди денари, или околу 31,3 милиони евра. Тоа значи дека...

ОДИХР предупредува со години, ДКСК сега ги покажува бројките: каде пука контролата на изборните милиони?

Четири коалиции искористиле 95,5 отсто од пријавените пари за политичко рекламирање, повеќе од половината изборни учесници не доставиле конечен финансиски извештај до ДКСК, а ОБСЕ/ОДИХР со години предупредува дека системот на државно финансирање ги фаворизира големите партии и нема доволно силен надзор. Изборната реформа повторно е отворена, но клучното прашање е дали овојпат ќе стигне до парите. Државата ги обезбедува парите, политичките партии одлучуваат во кои медиуми ќе ги...

Десет дена што ја потресоа ВИ-индустријата

Со години трката за вештачка интелигенција се водеше според старото правило на Силиконската долина – движи се брзо, објавувај помоќни модели и не дозволувај конкурентот да те престигне. Потоа дојдоа десет дена во септември. Истражувач даде отказ предупредувајќи дека компаниите „се коцкаат со нашите животи“. Вработени во водечките лаборатории приватно почнале да се прашуваат дали воопшто можат да ги надгледуваат системите што ги создаваат. Компаниите признаа дека нивни ВИ-агенти...

ИНТЕРВЈУ / Бардул Заими: ВИ може да помогне, но човечкиот допир останува незаменлив во новинарството

Вештачката интелигенција сè подлабоко навлегува во медиумите и го менува начинот на кој се создаваат, обработуваат и дистрибуираат информациите. Но технолошката брзина не може да ги замени професионалното расудување, проверката на фактите и човечката одговорност, вели писателот и долгогодишен новинар Бардул Заими. Во интервју за СКУП, Заими оценува дека ВИ нуди големи можности за новинарството, но предупредува дека нејзината употреба без јасни етички принципи може да доведе до содржини...

Кој студира во Македонија во 2026? Жените доминираат

Северна Македонија денес има околу 4.800 студенти помалку отколку пред една деценија, но зад вкупниот пад се крие многу подлабока промена: бројот на жените се приближуваат до 60 проценти од сите студенти, а универзитетската карта сè повеќе се менува меѓу Скопје, Тетово и Штип. Пред десет години, на факултетите и високите стручни школи во Македонија студирале речиси 60.000 луѓе. Денес ги има околу 55.000. Но бројката сама по себе...

ИНТЕРВЈУ / Џелал Незири: ВИ е револуционерна алатка за новинарството, но мора да остане под контрола на редакциите

Вештачката интелигенција веќе не е технологија на иднината, туку реалност во редакциите која го менува начинот на кој новинарите истражуваат, анализираат податоци, проверуваат информации и произведуваат содржини. Но нејзината моќ истовремено носи и нови ризици, од неточни информации и алгоритамска пристрасност до дезинформации, манипулации и губење на довербата во медиумите. Долгогодишниот истражувачки новинар и политички аналитичар Џелал Незири смета дека дилемата повеќе не е дали новинарите треба да ја...

Кој ја контролира полицијата? 635 вработени во МВР евидентирани како сторители во 439 кривични дела

Расте бројот на кривични дела меѓу вработените во МВР: 635 службеници евидентирани како сторители за помалку од четири години Кога граѓаните повикуваат полиција, очекуваат заштита и спроведување на законот. Но податоците на Министерството за внатрешни работи покажуваат раст на бројот на кривични дела во кои како сторители се евидентирани вработени во самото Министерство. Во периодот од 2022 до октомври 2025 година биле регистрирани вкупно 439 кривични дела, во кои...

За стан од 60 квадрати во Скопје се потребни 164 просечни плати, Софија е значително подостапна

За стан од 60 квадрати во Скопје се потребни 164 просечни плати, Софија е значително подостапна СКОПЈЕ, 13 септември – За купување стан од 60 квадратни метри во Скопје по просечните огласени цени би биле потребни околу 164 просечни месечни нето-плати, односно речиси 14 години целосна заработка, покажува споредбена анализа на шест балкански главни градови. Според анализата на BalkanView, високата цена на квадратен метар не е единствениот показател за...